{"id":3329,"date":"2017-04-26T14:04:56","date_gmt":"2017-04-26T11:04:56","guid":{"rendered":"http:\/\/www.daio.web.tr\/demo\/?p=3329"},"modified":"2017-08-11T15:59:15","modified_gmt":"2017-08-11T12:59:15","slug":"internet-magazalarinin-takibindeyiz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.daio.web.tr\/rsm\/blog\/internet-magazalarinin-takibindeyiz.html","title":{"rendered":"\u0130nternet Ma\u011fazalar\u0131n\u0131n Takibindeyiz"},"content":{"rendered":"<p><img decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-3330 alignleft\" src=\"http:\/\/www.daio.web.tr\/wp-content\/uploads\/2017\/02\/internet-magazalarinin-takibindeyiz.jpg\" alt=\"\" width=\"200\" height=\"120\" \/>Yerel s\u00fcpermarketten ya da internetten ne zaman al\u0131\u015fveri\u015f yapsak izleniyoruz. Ne zaman kasada para \u00f6desek ya da bir<strong> internet ma\u011fazas\u0131<\/strong>nda gezinsek, bu dijital ormanda ekmek k\u0131r\u0131nt\u0131lar\u0131ndan bir iz b\u0131rak\u0131yoruz ve bu iz sat\u0131n alma al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131m\u0131za, ki\u015fisel bilgilerimize uzan\u0131yor. \u015eirketler i\u015fte bu izi s\u00fcrerek ilgi alanlar\u0131m\u0131z\u0131 ve sat\u0131n ald\u0131klar\u0131m\u0131z\u0131 kapsayan profiller olu\u015fturuyor. Peki, toplanan bu verilere ne oluyor? Mademki b\u00f6ylece bir s\u00fcr\u00fc bilgi topluyorlar, ki\u015fiye \u00f6zel teklifler neden hep isabetsiz?<!--more--><\/p>\n<p>Bug\u00fcnlerde sat\u0131n alma al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131m\u0131z\u0131n \u015f\u00f6yle ya da b\u00f6yle kay\u0131t alt\u0131nda oldu\u011funun siz de fark\u0131ndas\u0131n\u0131zd\u0131r. Kasada \u00f6deme yaparken o ma\u011fazaya ait m\u00fc\u015fteri kart\u0131n\u0131 uzatt\u0131\u011f\u0131n\u0131zda, asl\u0131nda gelecekte sat\u0131n alaca\u011f\u0131m\u0131z \u00fcr\u00fcnlerden indirim sa\u011flayacak puanlar\u0131m\u0131z\u0131 art\u0131r\u0131yor ve kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda mahrem alan\u0131m\u0131zdan biraz daha vazge\u00e7iyoruz. Benzer \u015fekilde, internetten al\u0131\u015fveri\u015f yaparken de kredi kart\u0131 bilgisi, e-posta adresi gibi ki\u015fisel bilgilerimizi \u00e7evrimi\u00e7i sat\u0131c\u0131ya teslim ediyor, kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda bize cazip tekliflerle (\u00fccretsiz kargo, indirim kuponu, hediye \u00e7eki vb.) gelip bizi tekrar ma\u011fazalar\u0131na \u00e7ekmelerine izin veriyoruz.<\/p>\n<p>Peki, hakk\u0131m\u0131zda tam olarak hangi verilerin topland\u0131\u011f\u0131n\u0131, nas\u0131l i\u015flendi\u011fini ya da sat\u0131c\u0131lar\u0131n bu bilgiyi ilerde ne yapmay\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc biliyor muyuz? Muhtemelen yan\u0131t hay\u0131r ve \u00e7ok da endi\u015fe etmiyorsak bunun sebebi, sat\u0131c\u0131lar\u0131n veriyi kullanmada pek de becerikli olmamalar\u0131. H\u00e2l\u00e2 sat\u0131n almay\u0131 hayatta akl\u0131m\u0131zdan ge\u00e7irmeyece\u011fimiz \u015feylerin, a\u011fz\u0131m\u0131za bile koymayaca\u011f\u0131m\u0131z yiyeceklerin reklamlar\u0131n\u0131 al\u0131yoruz.<\/p>\n<p><strong>Peki, bunca veriye ra\u011fmen neden sat\u0131c\u0131lar neyi sevip neyi sevmedi\u011fimizi \u00f6\u011frenemiyor?<\/strong><\/p>\n<p>Bunu anlamak i\u00e7in verinin nas\u0131l toplan\u0131p i\u015flendi\u011fine bakmam\u0131z gerekiyor.<\/p>\n<p><strong>Hedefe kilitlenmek<\/strong><\/p>\n<p><strong>William Weidman <\/strong>d\u00fcnyan\u0131n en b\u00fcy\u00fck sat\u0131c\u0131lar\u0131yla al\u0131\u015fveri\u015f al\u0131\u015fkanl\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 daha iyi takip ve tahmin etmek i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fan APT (Applied Predictive Technologies) firmas\u0131n\u0131n ba\u015fkan yard\u0131mc\u0131s\u0131. <strong>APT<\/strong>\u2019nin birlikte \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 firmalar aras\u0131nda Asda, Barns &amp; Noble, Starbucks ve Staples gibi b\u00fcy\u00fck isimler var. Weidman, bir d\u00fckk\u00e2na gitti\u011fimizde ya\u015fananlar\u0131 ve nelerin takip edildi\u011fini \u015f\u00f6yle \u00f6rnekliyor: \u201cKredi kart\u0131 ya da m\u00fc\u015fteri kart\u0131 sayesinde elimizde bir \u2018m\u00fc\u015fteri tan\u0131mlay\u0131c\u0131s\u0131\u2019 oluyor ama o ki\u015finin kim oldu\u011funu hen\u00fcz bilmiyoruz.\u201d diyor. \u201cBununla birlikte m\u00fc\u015fterinin d\u00fckk\u00e2na \u015fu anda gelip be\u015f \u00fcr\u00fcn ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 biliyoruz. D\u00f6rt hafta sonra tekrar gelip \u00fc\u00e7 par\u00e7a \u00fcr\u00fcn ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 da. O zaman elimizdeki birincil veri k\u00fcmesi bu. Sat\u0131n al\u0131nanlar, hangi \u00fcr\u00fcnlerin birlikte al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 ve bunlar\u0131 hangi m\u00fc\u015fterinin ald\u0131\u011f\u0131.\u201d<\/p>\n<p>Bir\u00e7ok ki\u015fi sadece m\u00fc\u015fteri kart\u0131yla (sadakat kart\u0131) yap\u0131lan al\u0131\u015fveri\u015flerin takip edildi\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor ama durum \u00f6yle de\u011fil. \u201cM\u00fc\u015fteri kart\u0131 kullanmadan da bir\u00e7ok \u015feyi \u00f6\u011frenmek m\u00fcmk\u00fcn.\u201d diyor IBM\u2019in sat\u0131c\u0131larla ilgilenen i\u015f analiz m\u00fcd\u00fcr\u00fc. \u201cBir ki\u015fiyi takip etmek istiyorsan\u0131z, al\u0131\u015fveri\u015f al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131n\u0131 \u00f6rne\u011fin kredi kart\u0131ndan da takip etmek m\u00fcmk\u00fcn. Bu onlar hakk\u0131nda \u00e7ok fazla \u015feyi ele veriyor.\u201d<\/p>\n<p>M\u00fc\u015fteri kart\u0131yla yap\u0131lan al\u0131\u015fveri\u015flerin fark\u0131, sat\u0131c\u0131n\u0131n bu bilgiyi m\u00fc\u015fteriyi temsil eden anlams\u0131z bir rakamla de\u011fil de m\u00fc\u015fterinin kim oldu\u011fuyla ili\u015fkilendirebilmesi. Bu da zaman i\u00e7inde al\u0131\u015fveri\u015flerimizin daha kolay takip edilmesini sa\u011fl\u0131yor.<\/p>\n<p>Bu t\u00fcrden bir izleme masum g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor olabilir ama zaman i\u00e7inde sat\u0131c\u0131lar hakk\u0131m\u0131zda \u00e7ok ayr\u0131nt\u0131l\u0131 profiller \u00e7\u0131karabiliyor. \u00d6rne\u011fin bir ma\u011faza, sizin 45- 50 ya\u015flar\u0131nda, iki kedisiyle ya\u015fayan bir kad\u0131n oldu\u011funuzu, o\u011flunuzun ya da k\u0131z\u0131n\u0131z\u0131n yak\u0131nda do\u011fum yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve 50 kilometre uzakta oturdu\u011funu anlayabiliyor. Bu kadar isabetli bir profili nas\u0131l m\u0131 olu\u015fturuyor? \u00c7\u00fcnk\u00fc<strong> m\u00fc\u015fteri kart\u0131 <\/strong>almak i\u00e7in doldurdu\u011funuz form sayesinde zaten ad\u0131n\u0131z\u0131, ya\u015f\u0131n\u0131z\u0131 ve cinsiyetinizi biliyor. Sat\u0131n ald\u0131\u011f\u0131n\u0131z kedi mamas\u0131n\u0131n miktar\u0131ndan evinizde ka\u00e7 hayvan oldu\u011funu, yiyecek al\u0131\u015fveri\u015flerinizden de yaln\u0131z ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 anl\u0131yor. Hatta sizin uzaktaki bir \u015fubeden s\u00fcrekli bebek malzemesi alman\u0131zdan yola \u00e7\u0131karak, k\u0131z\u0131n\u0131z\u0131n ya da o\u011flunuzun yeni \u00e7ocuklar\u0131 oldu\u011fu sonucuna varabiliyor.<\/p>\n<p><strong>\u0130z pe\u015finde<\/strong><\/p>\n<p>Sat\u0131c\u0131lar\u0131n bu verinin pe\u015finde olmas\u0131n\u0131n bir\u00e7ok nedeni var. Hafta sonu gazetenizin i\u00e7inden \u00e7\u0131kan eklerde hangi kampanyalar\u0131n olaca\u011f\u0131n\u0131, raflara hangi \u00fcr\u00fcnlerin yak\u0131n dizilece\u011fini bu sayede belirliyorlar. O y\u00fczden, haz\u0131r \u0130talyan yeme\u011fi yemek istedi\u011finizde bir \u015fi\u015fe Chianti ve biraz sar\u0131msakl\u0131 ekmek el alt\u0131nda oluyor. Bu veriyle yeni \u015fubelerini nerede a\u00e7acaklar\u0131n\u0131 belirliyor, hatta bazen hepsini size kendi \u00fcr\u00fcnlerini pazarlamak isteyen ba\u015fka \u015fubelere sat\u0131yorlar.<\/p>\n<p>Kula\u011fa \u00e7ok korkun\u00e7 geliyor ama toplanan bilgi s\u0131zd\u0131r\u0131l\u0131rsa ya da do\u011fru d\u00fcr\u00fcst korunmazsa tehlikeli olabilir. \u00d6rne\u011fin 2006\u2019da <strong>AOL <\/strong>arama verilerini s\u0131zd\u0131r\u0131lmas\u0131, s\u00f6zde isim bilgileri silinerek anonimle\u015ftirilmi\u015f verilerin bile birle\u015ftirilip sahibinin bulunabilece\u011fini g\u00f6sterdi.\u00a0<strong>New York Times<\/strong>, 4417749 numaral\u0131 m\u00fc\u015fterinin, s\u0131rf yapt\u0131\u011f\u0131 aramalardan yola \u00e7\u0131karak Georgia\u2019da ya\u015fayan 62 ya\u015f\u0131ndaki dul Thelma Arnold oldu\u011funu buldu (ve kendisinden izin alarak a\u00e7\u0131klad\u0131). Do\u011fal olarak veri izlemeye y\u00f6nelik b\u00fcy\u00fck bir mahremiyet hareketi ba\u015flat\u0131ld\u0131 ve verilerin daha fazla anonimle\u015ftirilmesinden \u015firketlerin m\u00fc\u015fteri hareketlerini takibinin yasaklanmas\u0131na kadar bir\u00e7ok talepte bulunuldu.<\/p>\n<p>Ancak veri toplaman\u0131n k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerini duyduk\u00e7a, elde edilen verinin ger\u00e7ekte sat\u0131c\u0131lar taraf\u0131ndan ne kadar isabetli kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131yla ilgili soru i\u015faretleri olu\u015fuyor. Biz m\u00fc\u015fteriler i\u00e7in veri izleme her zaman k\u00f6t\u00fc bir \u015fey de\u011fil. Bazen bir sitenin ho\u015fumuza gidecek yeni filmleri, okumad\u0131\u011f\u0131m\u0131z ama sevebilece\u011fimiz kitaplar\u0131 \u00f6nermesini, hep kulland\u0131\u011f\u0131m\u0131z temizlik malzemesinin daha ucuz alternatifini g\u00f6stermesini isteyebiliriz. Ne yaz\u0131k ki \u015firketler bu konuda, veri toplamaya ba\u015flamadan \u00f6nceki hallerinden \u00e7ok da ileri gidememi\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor.<\/p>\n<p>Hakk\u0131m\u0131zda herkesten \u00e7ok \u015fey bilen<strong> Google <\/strong>bile reklam verenleri hedefe y\u00f6nelik reklamlar\u0131n faydalar\u0131 konusunda ikna etmekte zorlan\u0131yor. En son rakamlar, arama yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131zda kar\u015f\u0131n\u0131za \u00e7\u0131kan AdSense reklamlar\u0131 i\u00e7in reklamc\u0131lar\u0131n t\u0131klama ba\u015f\u0131na giderek daha az \u00f6deme yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor. Hedefli reklamc\u0131l\u0131k konusunda <strong>AdSense <\/strong>en h\u0131zl\u0131, en basit ve en do\u011frudan \u00f6rnek; \u00e7\u00fcnk\u00fc sizin arama kutusuna yazd\u0131klar\u0131n\u0131z do\u011frultusunda belirleniyor.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Yerel s\u00fcpermarketten ya da internetten ne zaman al\u0131\u015fveri\u015f yapsak izleniyoruz. Ne zaman kasada para \u00f6desek ya da bir internet ma\u011fazas\u0131nda gezinsek, bu dijital ormanda ekmek k\u0131r\u0131nt\u0131lar\u0131ndan bir iz b\u0131rak\u0131yoruz ve bu iz sat\u0131n alma al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131m\u0131za, ki\u015fisel bilgilerimize uzan\u0131yor. \u015eirketler i\u015fte bu izi s\u00fcrerek ilgi alanlar\u0131m\u0131z\u0131 ve sat\u0131n ald\u0131klar\u0131m\u0131z\u0131 kapsayan profiller olu\u015fturuyor. Peki, toplanan bu verilere [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[34,37],"tags":[],"class_list":["post-3329","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-blog","category-internet"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.daio.web.tr\/rsm\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3329","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.daio.web.tr\/rsm\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.daio.web.tr\/rsm\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.daio.web.tr\/rsm\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.daio.web.tr\/rsm\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3329"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.daio.web.tr\/rsm\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3329\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3945,"href":"https:\/\/www.daio.web.tr\/rsm\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3329\/revisions\/3945"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.daio.web.tr\/rsm\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3329"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.daio.web.tr\/rsm\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3329"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.daio.web.tr\/rsm\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3329"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}